Janko Čmelik

Janko Čmelik (sl. Janko Čmelík; Stara Pazova, 16. novembar 1905 — Sremska Mitrovica, 12. maj 1942), učesnik Narodnooslobodilačke borbe i narodni heroj Jugoslavije.

Biografija

Rođen je 16. novembra 1905. u Staroj Pazovi. Nakon završene osnovne škole, radio je kao najamni radnik i rano stupio u radnički pokret. Član Komunističke partije Jugoslavije (KPJ) postao je 1935. godine.

Već naredne godine je postao sekretar partijske ćelije, 1937. sekretar Mesnog komiteta KPJ u Staroj Pazovi, a 1938. vršilac dužnosti sekretara Sreskog komiteta KPJ za Staru Pazovu. Na Pokrajinskoj partijskoj konferenciji, 1940, izabran je za člana Okružnog komiteta KPJ za Srem.

Bio je učesnik i jedan od organizatora štrajka poljoprivrednih radnika u Staroj Pazovi. Aktivno je radio s omladinom, tako da je 1938. godine osnovao prvu skojevsku grupu u Staroj Pazovi. Aktivno deluje i u slovačkoj čitaonici, čiji je sekretar bio od 1936. Godine 1939. je bio izabran za predsednika Zemljišne zajednice, koja je sprovela odluku o podeli dela državne imovine bezemljašima.

Aprilski rat 1941. godine ga je zatekao u vojsci. Posle kapitulacije Vojske Kraljevine Jugoslovije, Janko je, zajedno sa nekoliko stotina hiljada vojnika i oficira, odveden u zarobljeništvo u Nemačku. Juna 1941. uspeo je da pobegne iz logora i vratio se u Staru Pazovu, gde je bio jedan od organizatora ustanka u ovom delu Srema.

Postao je politički sekretar Sreskog komiteta KPJ za Staru Pazovu i radio na učvršćivanju oružanih grupa, uspostavljanju veza, snabdevanju ilegalaca i dr. Kao član Okružnog komiteta KPJ za Srem učestvovao je u formiranju Podunavskog partizanskog odreda. Učestvovao je i u prihvatanju grupe komunista, koji su avgusta 1941. godine, pobegli iz zatvora u Sremskoj Mitrovici.

Krajem 1941. ustaše su ga uhapsile i mučile, pa je bio lečen u zemunskoj bolnici, a nakon toga prebačen u zatvor u Sremskoj Mitrovici. Konačno je odvoden u Vukovar, gde je podvrgnut stravičnom mučenju i preki sud u Vukovaru osudio ga je 2. maja 1942. godine na streljanje. Ubijen je 12. maja 1942. godine u Sremskoj Mitrovici.

Janko je posle rata sahranjen u zajedničkoj grobnici, sa Slobodanom Bajićem Pajom, Boškom Palkovljevićem Pinkijem i Stankom Paunovićem Veljkom na Spomen groblju u Sremskoj Mitrovici. Za narodnog heroja proglašen je, Ukazom Vrhovnog štaba NOV i POJ, među prvim borcima Narodnooslobodilačke borbe iz Vojvodine, 25. oktobra 1943. godine. Osnovna škola u Staroj Pazovi nosi njeogovo ime.